Als leidinggevende wil je dat je teamleden zelfstandig werken, verantwoordelijkheid pakken en zich ontwikkelen. Maar hoe ga je van “ik zeg wat je moet doen” naar een stijl waarbij medewerkers gemotiveerd, betrokken en zelfredzaam zijn?
Inhoud
Bekijk de video
In deze video vertelt Bianca Brakenhoff, trainer op het gebied van communicatie en leiderschap bij IMK Opleidingen, over het verschil tussen stimulerend en delegerend leiderschap.
Van aansturen naar stimuleren
Waar delegerend leiderschap vroeger de norm was (jij bepaalt, het team voert uit) vraagt de huidige werkvloer iets anders. Medewerkers willen meedenken, invloed hebben en zich ontwikkelen. De krapte op de arbeidsmarkt maakt het bovendien belangrijker dan ooit om talent te behouden.
Stimulerend leiderschap sluit daarop aan: je gaat het gesprek aan, luistert naar behoeften en laat mensen zélf meedenken over de oplossing. Het resultaat? Meer motivatie, meer ontwikkeling en meer eigenaarschap.
Wat is stimulerend leiderschap?
Stimulerend leiderschap draait om het begeleiden en activeren van medewerkers. Niet door te vertellen hoe iets moet, maar door hen te helpen zelf de beste weg te vinden.
Dat betekent:
- vaker vragen dan vertellen
- luisteren in plaats van direct adviseren
- ruimte geven om te proberen en te leren
- vertrouwen tonen in iemands aanpak
Het doel is niet om minder te doen, maar om een team te bouwen dat op eigen kracht kan bijdragen aan gezamenlijke doelen.
Wat levert stimulerend leiderschap je team op?
Een team dat gestimuleerd wordt in plaats van aangestuurd, ontwikkelt zich sneller én beter. Het zorgt onder andere voor:
- Meer saamhorigheid: mensen praten met elkaar, delen ideeën en zoeken samen oplossingen.
- Meer motivatie: medewerkers voelen zich gezien en gehoord.
- Betere samenwerking: open gesprekken leiden tot meer begrip en betere afstemming.
- Sterkere ontwikkeling: mensen leren door zelf te doen in plaats van door instructies op te volgen.
- Betere prestaties: betrokken medewerkers zetten een stap extra.
Vaardigheden voor de stimulerend leidinggevende
De overstap vraagt om andere vaardigheden dan taakgericht leidinggeven. Dit zijn de belangrijkste:
1. Luisteren (echt luisteren)
Eén van de grootste uitdagingen voor veel leidinggevenden. Niet meteen in oplossingen schieten, maar eerst begrijpen wat iemand bedoelt. Maak daarbij gebruik van de LSD-methode: luisteren, samenvatten, doorvragen.
2. Goede vragen stellen
Stimulerend leidinggeven betekent niet tevreden zijn met vage antwoorden als ‘prima’, maar doorvragen.
“Wat bedoel je precies?” en “Wat heb je nodig van mij?”.
3. Complimenteren en stimuleren
Wat iemand zelf bedenkt, werkt meestal het beste. Benoem dus zeker ook wat goed gaat en stimuleer dat gedrag. Dan gaan ze er vanzelf meer van laten zien.
4. Kunnen loslaten
Taakgerichte leiders herkennen de valkuil van het ‘zelf blijven doen’. Daarmee ontneem je medewerker ontwikkeling en verantwoordelijkheid. Stem samen af en vertrouw vervolgens dat je medewerker de juiste keuze maakt. Regelmatig inchecken is natuurlijk wel slim.
Valkuilen bij de overstap
Er zijn verschillende valkuilen voor leidinggeven wanneer zij de overstap maken van delegerend naar stimulerend leiderschap. Bijvoorbeeld:
- Zelf het werk overnemen – Omdat het sneller gaat, maar je remt de ontwikkeling van medewerkers juist af.
- Denken voor de ander – “Dit kan hij vast nog niet” of “Zij vindt dat vast niet leuk.” Vraag het gewoon en je weet het.
- Werk geven waar iemand nog niet aan toe is – Dan raakt iemand overbelast en teleurgesteld. En jij teleurgesteld in het resultaat.
Stimulerend leiderschap vraagt dus om afstemmen: wat kan iemand wél, wat nog niet, en wat heeft hij nodig om te groeien?
Tips om stimulerend leiderschap te ontwikkelen
Alleen de theorie kennen is niet genoeg. Je moet meters maken.
Een paar praktische manieren om ermee aan de slag te gaan:
- Oefen in dagelijkse gesprekken, bijvoorbeeld met je partner.
- Wees open naar je team: vertel dat je met nieuwe vaardigheden oefent.
- Vraag feedback: “Hoe vond je dit gesprek gaan?” en “Wat kan ik de beter doen?”
- Blijf consistent oefenen: groeien doe je door te blijven doen, dan gaat het vanzelf beter.
Verder ontwikkelen?
Wil je de stap naar stimulerend leiderschap zetten, maar merk je dat je het lastig vindt? Dan zijn er verschillende trainingen die je helpen groeien, afhankelijk van jouw rol en ervaring.
- Cursus Starten met leidinggeven – dé praktische cursus voor leidinggevenden die net beginnen en de belangrijkste basisvaardigheden willen leren.
- Training Praktisch leidinggeven op de werkvloer – voor meewerkend leidinggevenden die aansturen op de werkvloer
- Training De effectieve teamleider – voor teamleiders die werken in een kantooromgeving en hun team stimulerend willen aansturen.
Je hebt een team vol gemotiveerde, capabele mensen. En toch loopt de samenwerking stroef. Ontdek waarom én wat je eraan doet.
Download whitepaper
